Category Blog

აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი გრენლანდიის გამო ევროპული ქვეყნების ნაწილს ტარიფებს უწესებს. ამის შესახებ დონალდ ტრამპმა truth social-ზე დაწერა.

როგორც ტრამპი წერს, 10%-იანი ტარიფები ნებისმიერ საქონელზე, რომელიც აშშ-ში იგზავნება, დაუწესდება: დანიას, ნორვეგიას, შვედეთს, საფრანგეთს, გერმანიას, გაერთიანებულ სამეფოს, ნიდერლანდებსა და ფინეთს. ბრძანება ძალაში 2026 წლის პირველი თებერვლიდან შევა.

„ახლა, საუკუნეების შემდეგ, დროა, დანიამ უკან მოგვცეს — მსოფლიო მშვიდობა ფსონზეა! ჩინეთსა და რუსეთს უნდათ გრენლანდია, დანიას არაფრის გაკეთება არ შეუძლია ამის საწინააღმდეგოდ. მათ ამჟამად ორი ძაღლის მარხილი აქვთ დაცვისთვის, ერთი ახლახან დაემატა. მხოლოდ ამერიკის შეერთებულ შტატებს, პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის ხელმძღვანელობით, შეუძლია, ითამაშოს ამ თამაშში, და ძალიან წარმატებულადაც! ვერავინ შეეხება ამ წმინდა მიწის ნაწილს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა ამერიკის შეერთებული შტატების და მთელი მსოფლიოს ეროვნული უსაფრთხოება საფრთხის ქვეშაა. ამის ფონზე, დანია, ნორვეგია, შვედეთი, საფრანგეთი, გერმანია, გაერთიანებული სამეფო, ნიდერლანდები და ფინეთი გრენლანდიაში ჩავიდნენ, უცნობი მიზნებით. ეს ძალიან საშიში სიტუაციაა ჩვენი პლანეტის უსაფრთხოებისთვის. ამ ქვეყნებმა, რომლებიც ამ ძალიან საშიშ თამაშს თამაშობენ, რისკის ისეთ დონეზე აიყვანეს საქმე, რომელიც არ არის მდგრადი. ამიტომ, გლობალური მშვიდობისა და უსაფრთხოების დასაცავად აუცილებელია მკაცრი ღონისძიებების მიღება, რათა ეს პოტენციურად სახიფათო სიტუაცია სწრაფად და ყოველგვარი კითხვის გარეშე დასრულდეს.

2026 წლის პირველი თებერვლიდან, ყველა ზემოთ ხსენებულ ქვეყანას (დანია, ნორვეგია, შვედეთი, საფრანგეთი, გერმანია, გაერთიანებული სამეფო, ნიდერლანდები და ფინეთი), დაეკისრება 10%-იანი ტარიფი ნებისმიერ და ყველა საქონელზე, რომელიც ამერიკის შეერთებულ შტატებში იგზავნება. 2026 წლის პირველ ივნისს, ტარიფი გაიზრდება 25%-მდე. ეს ტარიფი გადასახდელი იქნება მანამ, ვიდრე შეთანხმება არ მიიღწევა გრენლანდიის სრული და მთლიანი შეძენის შესახებ. ამერიკის შეერთებული შტატები 150 წელზე მეტი ხანია, ცდილობს ამ ტრანზაქციის განხორციელებას. ახლა, ოქროს გუმბათისა და თანამედროვე იარაღის სისტემების გამო, როგორც შეტევითი, ისე თავდაცვითი, შეძენის საჭიროება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია. ასობით მილიარდი დოლარი ამჟამად იხარჯება უსაფრთხოების პროგრამებზე, რომლებიც დაკავშირებულია „გუმბათთან“, მათ შორის კანადის შესაძლო დაცვისთვის, და ეს ძალიან ბრწყინვალე, მაგრამ უაღრესად კომპლექსური სისტემა მხოლოდ მაშინ იმუშავებს თავისი მაქსიმალური პოტენციალითა და ეფექტურობით, თუ ეს მიწა მასში ჩართული იქნება. ამერიკის შეერთებული შტატები დაუყოვნებლივ მზადაა მოლაპარაკებისთვის დანიასთან და/ან ამ ქვეყნებიდან ნებისმიერ ქვეყანასთან, რომლებმაც ასეთი დიდი რისკი შექმნეს, იმის მიუხედავად, რაც ჩვენ გავაკეთეთ მათთვის, მათ შორის მათი მაქსიმალური დაცვა, მრავალი ათწლეულის განმავლობაში“, – წერს ტრამპი.

ჩვენ ვაპირებთ, მოქალაქეობის გაუქმებას სომალიდან ან ნებისმიერი სხვა ადგილიდან ჩამოსული ნებისმიერი ნატურალიზებული იმიგრანტისთვის, ვინც თაღლითობაში იქნება მსჯავრდებული, – ამის შესახებ აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა დეტროიტის ეკონომიკურ კლუბში სიტყვით გამოსვლისას განაცხადა.

როგორც ტრამპმა აღნიშნა, მსგავს პირებს ქვეყნიდან გააძევებს.

„თუ ამერიკაში ამერიკელების გასაძარცვად ჩამოხვალთ, ციხეში ჩაგსვამთ და დაგაბრუნებთ იქ, საიდანაც მოხვედით. პირდაპირ ციხეში ჩაგსვამთ. მათ ეს იციან“, – აღნიშნა დონალდ ტრამპმა.

ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა და მისმა პარტნიორმა ძალებმა სირიაში „ისლამური სახელმწიფოს“ სამიზნეებზე ფართომასშტაბიანი დარტყმები განახორციელეს. ინფორმაციას აშშ-ის ცენტრალური სარდლობა ავრცელებს.

მათივე ცნობით, აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა დარტყმების განხორციელების ბრძანება შაბათს გასცა. ოპერაცია Hawkeye Strike-ის ნაწილია და 13 დეკემბერს სირიაში აშშ-ის ძალებზე „ისლამური სახელმწიფოს“ მიერ განხორციელებულ სასიკვდილო თავდასხმაზე საპასუხო რეაქციაა.

„ჩვენი გზავნილი კვლავ მტკიცეა: თუ ზიანს მიაყენებთ ჩვენს მებრძოლებს, ჩვენ გიპოვით და გაგანადგურებთ მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში, მიუხედავად იმისა, თუ რამდენად ეცდებით მართლმსაჯულებას დაემალოთ“, - აღნიშნულია სარდლობის მიერ X-ზე გამოქვეყნებულ განცხადებაში.

დარტყმების ზუსტი ადგილი და მსხვერპლის რაოდენობა ჯერჯერობით უცნობია.

ოპერაციას სოციალურ ქსელებში აშშ-ის თავდაცვის მდივანი პიტ ჰეგსეტიც გამოეხმაურა.

„ჩვენ არასოდეს დავივიწყებთ და არასოდეს დავიხევთ უკან“, - დაწერა მან X-ზე.

ირანში საპროტესტო ტალღა, რომელიც 2025 წლის მიწურულს ეკონომიკური მიზეზებით დაიწყო, იანვარში ქვეყნის მასშტაბით მზარდ პოლიტიკურ კრიზისში გადაიზარდა. მიმდინარე მოვლენები წარმოადგენს იმ საზოგადოებრივი უკმაყოფილების გაგრძელებას, რომელიც წლების განმავლობაში გროვდებოდა, მათ შორის 2009 წლის, 2019 წლისა და განსაკუთრებით 2022 წელს მაჰსა ამინის მკვლელობის შემდეგ დაწყებული „ქალი, სიცოცხლე, თავისუფლების“ მოძრაობის დროს.  

გადავწყვიტეთ მოგიყვეთ, როგორ დაიწყო და განვითარდა მოვლენები ბოლო ორი კვირის განმავლობაში.

28 დეკემბერი: საპროტესტო აქციებმა იფეთქა თეირანის ცენტრში მდებარე ორ უმსხვილეს ბაზარში. ამის მიზეზი ირანული რიალის კურსის მორიგი ვარდნა გახდა — 1.42 მილიონი რიალი 1 აშშ დოლართან, რაც ახალი ანტირეკორდია. ამან გააძლიერა ინფლაციური წნეხი და გამოიწვია საკვებსა და პირველადი მოხმარების საგნებზე ფასების მკვეთრი ზრდა. უკმაყოფილებას ისიც ამწვავებდა, რომ დეკემბრის დასაწყისში მთავრობამ ფასები გაზარდა სახელმწიფო სუბსიდირებაზე მყოფ ბენზინზე.

29 დეკემბერი: ცენტრალური ბანკის ხელმძღვანელი, მოჰამედ რეზა ფარზინი, თანამდებობიდან გადადგა. პროტესტი თეირანიდან სხვა ქალაქებშიც ვრცელდება. პოლიცია დემონსტრანტების დასაშლელად ცრემლსადენ გაზს იყენებს.

30 დეკემბერი: აქციები მოიცავს უნივერსიტეტების კამპუსებს. პრეზიდენტი მასუდ ფეზეშკიანი ბიზნეს-ლიდერებს ხვდება და ეკონომიკური პრობლემების მოგვარების პირობას დებს, თუმცა ხალხისთვის ეს დაგვიანებული ნაბიჯია.

31 დეკემბერი: ირანმა ქვეყნის ცენტრალური ბანკის ახალ მმართველად აბდოლნასერ ჰემათი დანიშნა. ქვეყნის სამხრეთში მყოფი ოფიციალური პირები აცხადებენ, რომ ქალაქ ფასაში გამართული აქციები ძალადობრივ დაპირისპირებაში გადაიზარდა მას შემდეგ, რაც ხალხის მასამ გუბერნატორის ოფისში შეაღწია და პოლიციელები დაჭრა. 

1 იანვარი: ოფიციალურად ვრცელდება ინფორმაცია საპროტესტო აქციების დროს პირველი მსხვერპლის შესახებ; ხელისუფლება აცხადებს, რომ სულ მცირე შვიდი ადამიანია მოკლული. ყველაზე ინტენსიური ძალადობა ქალაქ აზნაში, ირანის ლორესტანის პროვინციაში დაფიქსირდა. ინტერნეტში გავრცელებულ ვიდეოებში ჩანს ქუჩებში ცეცხლწაკიდებული ნივთები და ისმის სროლის ხმა, რის ფონზეც ხალხი სკანდირებს: „უნამუსოებო! უნამუსოებო!“. ნახევრად ოფიციალური სააგენტო Fars-ი იტყობინება სამი ადამიანის დაღუპვის შესახებ. მომიტინგეების მკვლელობის შესახებ ინფორმაცია ვრცელდება ბახტიარისა და ისპაჰანის პროვინციებიდანაც, ხოლო ლორესტანში მოკლულია გასამხედროებული „რევოლუციის გუშაგთა კორპუსის“ (Basij) 21 წლის მოხალისე.

2 იანვარი: აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი საკუთარ პლატფორმაზე (Truth Social) წერს, რომ თუ ირანი „მშვიდობიან მომიტინგეებს სასტიკად დახოცავს“, ამერიკის შეერთებული შტატები „მათ გადასარჩენად მოვა“. ეს გაფრთხილება გაჟღერდა რამდენიმე თვის შემდეგ, რაც ამერიკულმა ძალებმა ირანის ბირთვული ობიექტები დაბომბეს. ტრამპის განცხადება დამატებითი განმარტებების გარეშე მოიცავდა მტკიცებას: „ჩვენი იარაღი დატენილია და მზადყოფნაში ვართ“ (We are locked and loaded and ready to go). ამავდროულად, აშშ-ში ბაზირებული „ადამიანის უფლებათა აქტივისტების საინფორმაციო სააგენტოს“ (HRANA) მონაცემებით, საპროტესტო აქციებმა ირანის 31 პროვინციიდან 22-ში, 100-ზე მეტ ლოკაციას მიაღწია.

3 იანვარი: ირანის უმაღლესი ლიდერი აიათოლა ხამენეი აცხადებს, რომ „მეამბოხეები თავის ადგილზე უნდა მოისვან“, რაც უსაფრთხოების ძალებისთვის რეპრესიების დაწყების „მწვანე შუქი“ ხდება. დაღუპულთა რიცხვი 15-მდე იზრდება, დაკავებულია 580 ადამიანი.

6 იანვარი: თეირანის დიდ ბაზარში მჯდომარე აქცია იმართება. სამართალდამცავები მომიტინგეებს ცრემლსადენი გაზით შლიან. დაღუპულთა რაოდენობა 36-მდე იზრდება, აქციებმა კი ქვეყნის 27 პროვინციას მიაღწია.

8 იანვარი: მთელი ირანის მასშტაბით ხალხი ფანჯრებიდან საპროტესტო შეძახილებს სკანდირებს და ღამის აქციებზე გამოდის. მთავრობა პასუხობს ინტერნეტისა და საერთაშორისო სატელეფონო კავშირის სრული ბლოკირებით, რათა 85-მილიონიანი ქვეყანა გარე სამყაროს მოწყვიტოს.

9 იანვარი: ირანის ხელისუფლება მასშტაბური „წმენდის“ დაწყებას აანონსებს. უფლებადამცველი ორგანიზაცია HRANA-ს მონაცემებით, დაღუპულთა რიცხვი 65-მდე გაიზარდა, ხოლო დაკავებულია 2,300-ზე მეტი ადამიანი.

ირანის უმაღლესმა ლიდერმა 9 იანვრის გამოსვლაში კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ რეჟიმი დათმობაზე არ წავა. მან მომხდარს „უცხოური აგენტურის მიერ დაგეგმილი შეთქმულება“ უწოდა:

„ჩვენი მტრები იმედოვნებენ, რომ ირანელი ხალხი რევოლუციურ გზას გადაუხვევს, მაგრამ ისინი ცდებიან. უსაფრთხოების ძალებს აქვთ სრული უფლებამოსილება, დაიცვან წესრიგი. ვინც ქუჩებში ქაოსს თესავს და ისლამურ ღირებულებებს შეურაცხყოფს, უმკაცრეს პასუხს მიიღებს. ჩვენ ამ ამბოხს ბოლომდე ჩავახშობთ.“

აშშ-ის პრეზიდენტმა, დონალდ ტრამპმა,  კი თავის ბოლო მიმართვაში რეჟიმის ქმედებები პოლიტიკურ განაჩენად შეაფასა:, 

„ის, რასაც ჩვენ ირანში ვხედავთ, რეჟიმის აგონიაა. აიათოლას მუქარა მხოლოდ მის სისუსტეზე მეტყველებს. 9 იანვარი დარჩება ისტორიაში, როგორც დღე, როდესაც ირანელმა ხალხმა საბოლოოდ გაიმარჯვა შიშზე. ჩვენი პოზიცია უცვლელია — ნებისმიერი მასშტაბური ძალადობა მომიტინგეებზე ამერიკისგან უმკაცრეს პასუხს გამოიწვევს. ირანი თავისუფალი იქნება.“

დღეს მსოფლიო ელოდება — გაბედავს თუ არა რეჟიმი იმ მასშტაბურ „წმენდას“, რომელიც დააანონსა, თუ ხალხის რევოლუციური ტალღა ისლამური რესპუბლიკის მმართველობას საბოლოოდ ჩააბარებს ისტორიას.